Postimet e fundit në Blogun Tatì Space
Prej më shumë se një dekade si planifikues urban, kam mësuar se qyteti është më shumë se hapësirë e ndërtuar, produkt i njeriut krijues. Ai është njëherësh vendi ku njeriu formohet, ndërton marrëdhënien shoqërore dhe mëson të bëhet krijues ose jo. Për gati dy shekuj, hapësira urbane ka qenë jo vetëm vendi ku është zhvilluar qytetari modern, por edhe mjedisi që ka ndikuar në mënyrën se si ai e kupton botën dhe veten si qenie shoqërore.
“Revolucioni i Flamingove” sfidoi një nga bindjet më të përhapura në shoqërinë shqiptare: atë se shqiptarët nuk bashkohen dhe nuk e ngrenë zërin për të drejtat e tyre. Ajo që nisi si një protestë për mbrojtjen e Zonës së Mbrojtur të Zvërnecit u shndërrua shumë shpejt në një lëvizje paqësore qytetare, ku mijëra njerëz, që prej 31 majit 2026, dalin çdo ditë në shesh dhe marshojnë së bashku.
Olson Lamaj është artist vizual dhe fotograf me bazë në Tiranë. Ai ka studiuar Pikturë në Akademinë e Arteve të Bukura në Firence dhe ka përfunduar studimet Master në Fotografi Artistike në Akademinë Brera të Milanos. Praktika e tij artistike eksploron marrëdhënien mes imazhit, ideologjisë dhe kujtesës kolektive, duke u përqendruar në mënyrën se si sistemet politike, sociale dhe kulturore ndërtojnë identitete dhe forma të përfaqësimit…
Thomas Krempke është një fotograf zviceran, puna e të cilit lëviz midis vëzhgimit urban dhe interpretimit poetik. Projekti i tij i fundit në Shqipëri, ENDERR, pasqyron këtë qasje - duke kapur fragmente të jetës urbane, arkitekturës dhe transformimit përmes një lente që ndihet njëkohësisht e saktë dhe e pakapshme. Në këtë bisedë, flasim me të rreth praktikës së tij, përvojës së tij në Shqipëri dhe se si fotografia mund të formësojë mënyrën se si i kuptojmë qytetet.
TATÌ SPACE është platforma e parë në Shqipëri dedikuar Fotografisë Urbane dhe Arkitekturës
Tatì Space lindi nga pasioni për Qytetin, Arkitekturën dhe Fotografinë. Themeluar në vitin 2020, Hapësira eshte fokusuar ne promovimin e artit te Fotografisë Urbane dhe Arkitektures, duke sjellë para publikut artikuj të ndryshëm mbi fotografët e njohur dhe të rinj, duke nxjerrë në pah perspektiva të veçanta në peizazhin urban dhe arkitekturor. Duke shërbyer si një qendër krijuese për entuziastët e fotografisë, ne kurojmë ekspozita tematike, organizojmë seminare fotografike dhe inkurajojmë botimin e pavarur në mediumet dixhitale dhe të shtypura.
Në rubrikën ‘ARTIKUJ’ do të gjeni artikuj për Mjeshtrit e Fotografisë, Fotografinë Bashkëkohorë dhe fotografët e rinj shqiptarë emergjent në fushën e fotografisë urbane dhe arkitekturës. Me rubrikën ‘EVENTE’, TatìSpace organizon Ekspozita Fotografike Online me tema të ndryshme të fotografisë urbane dhe arkitekturës. Qëllimi është të krijojmë një komunitet fotografësh, arkitektësh, dashamirësish ndaj fotografisë, të cilët janë të interesuar në këtë zhanër.
TatìSpace ofron dy shërbime;
‘NDËRTIM WEBSITI’ dhe ‘WORKSHOPE PËR FOTOGRAFINË’
për të mësuar fotografinë dhe për të rritur prezencën online të fotografëve dhe arkitektëve të rinj
Artikuj
Artikuj të ndryshëm mbi Fotografët e njohur dhe të rinj, teknikat e fotografimit, aparatet fotografike, të rejat nga fusha e fotografisë së Arkitekturës dhe Urbane.
Artikuj Fotografet Master dhe Emergjente
Ekspozita
Takime dhe biseda me fotografë, ekspozita fotografike, projeksione filmike, konkurse, të rejat e fundit nga bota e fotografisë.
Evente Ekspozita Fotografike ne Tati Space
Libra, Botime
Libra Botime ne Tati Space
e vlefshme ne Amazon dhe Blurb Bookstore
Workshope
Workshope the Kurse Fotografie
Workshope dhe Kurse Fotografie, me tema të ndryshme, në grupe të vogla ose me program individual.
Ndertim Websiti
Website Design, per Fotografet, Arkitektet, Artistet Vizual, Agjensi dhe Universitete
Paraqitje Interesi
Nëse dëshironi që artikulli, apo projekti juaj fotografik të paraqitet në blogun tonë, na shkruani për më shumë informacione.
“QYTETE IMAGJINARE” Edicioni i 8-të i Ekspozitave Fotografike Online 2025 ne Tati Space Photography Center
Në datën 23-25 Qershor 2025, në mjediset e Tati Space Center, është hapur ekspozita personale e arkitektit Andi Papastefani e titulluar “Në GJIROKASTËR duke u ngjitur dhe skicuar”.
Edicioni i 6-të i Ekspozitave Online të Fotografisë në Tati Space Photography Center, me temën QYTETI NË VERË.
Kemi kënaqësine të prezantojmë edicionin e 5-të të Ekspozitave Online të Fotografisë në Tati Space, me temën QYTETI I GRAVE. Që në fillim të muajit Mars, përgjatë 3 muajve, hapëm thirrjen e hapur për pjesëmarrje në Ekspozitën e rradhës. E titulluam QYTETI I GRAVE sepse donim të shikonim sesi fotografia mund të përfaqësojë Universin Femëror në shoqërinë e sotme urbane….
Ditën e shtunë, dt 18 mars 2023, ora 11.00, në ambientet e TATI SPACE Photography Center, u hap Ekspozita Fotografike “ALBANIAN SCAPES -një udhëtim fotografik në peizazhin shqiptar”, me fotografi dhe printime nga Alketa Misja. Cikli është pjesë e projektit fotografik ALBANIAN SCAPES, i cili përfshin një hark kohor 2008-2022. Një pjesë e printimeve janë botuar në librin ALBANIAN SCAPES. Ndërsa një pjesë tjetër paraqiten për herë të parë në këtë ekspozitë. Ekspozita do të qëndrojë e hapur deri në 22 Prill, Dita Ndërkombëtare e Tokës.
Jemi të lumtur të prezantojmë Edicionin e 4-të të Ekspozitave të Fotografisë Online në Qendrën e Fotografisë TatìSpace, me temën: REALITETI URBAN (në syrin e arkitektit). Nga një numër i madh aplikimesh, kemi përzgjedhur 58 pjesëmarrës nga vende të ndryshme të botës. Duke qenë se fotot konvergojnë në tema të ngjashme, kemi vendosur t'i paraqesim ato në kategori që janë: Kategoria 1- Qyteti dhe Mjedisi Natyror; Kategoria 2 -Qyteti si Mënyrë Jetese; Kategoria 3-Qyteti dhe Trashëgimia e tij; Kategoria 4- Qyteti dhe Drejtësia Sociale; Kategoria 5- Qyteti dhe Estetika e tij; Kategoria 6- Qyteti dhe Industria e Ndërtimit.
Galeria e Ekspozitave
Postimet e fundit në rubrikën 'Mjeshtrit e Fotografisë'
Në Muzeun e Fotografisë Marubi në Shkodër, nga data 20 Dhjetor 2024 deri në 16 Mars 2025, është hapur Ekspozita “Eveningside” e fotografit amerikan Gregory Crewdson kuruar nga Jean-Charles Vergne. Projekti i ekspozitës është realizuar në bashkëpunim me Gallerie d’Italia – Muzeu i Intesa Sanpaolo falë mbështetjes së Ministria e Ekonomisë, Kulturës dhe Inovacionit.
Ekspozita është një mundësi e mirë për të parë nga afër fotografinë e Gregory Crewdson, i cili njihet për printimet në format të madh të skenave të ngjashme me ato kinematografike, ku çdo detaj është i menduar në imtësi dhe i planifikuar kohë më parë. Stili i tij skenik dhe gjendja misterioze që sjell në fotografinë e tij, e bën Gregory Crewdson të veçohet si një ndër figurat më të rëndësishme të artit pamor bashkëkohor.
Në fund të viteve 1960 dhe në fillim të viteve 1970, një grup fotografësh u shfaqën në skenën artistike me një vizion të veçantë. Ata drejtuan lentet e tyre jo te peizazhet piktoreske, natyrore që kishin dominuar botën e fotografisë për dekada, por te transformimi shpesh i anashkaluar dhe ndonjëherë jo tepër tërheqës i peizazhit amerikan nga aktivitetet njerëzore. Kjo lëvizje, e njohur si Topografia e Re, përfaqësoi një ndryshim të rëndësishëm në mënyrën se si ne e shohim botën sot, duke u përqendruar në "peizazhin e ndryshuar nga njeriu", në një mënyrë unike dhe provokuese.
Në kuadrin e Ekspozitës Fotografike të lançur në Tatì Space me temën “Qyteti i Grave”, po sjellim në vëmendje disa figura inspiruese të grave fotografe, të cilat kanë dhënë një kontribut të çmuar në fushën e fotografisë, me profesionalizimin dhe qasjen humane ndaj qytetit dhe kohës në të cilën ato jetuan. Julia Margaret Cameron, Frances Benjamin Johnston, Berenice Abbott, Dorothea Lange, Margaret Bourke-White, Vivian Maier, Diane Arbus, Cindy Sherman dhe Annie Leibovitz.
Saul Leiter është një fotograf dhe piktor amerikan, i njohur për fotografitë e tij të qytetit të New Yorkut në fund të viteve 1940 deri në vitet 1960, si një ndër pionerët e filmit me ngjyra. Leiter gjeti momente të qeta brenda kaosit urban dhe i portretizoi ato në mënyrë piktoreske. Puna e tij ka lidhje me Ekspresionizmin Abstrakt Amerikan dhe Shkollën Fotografike të New Yorkut. Fotografia e tij dallohet nga kompozimet abstrakte, tonaliteti i ngjyrave, minimalizmi, ndjesia intime dhe voyeurism-i
Eugène Atget është një fotograf francez, i njohur për fotografimin e arkitekturës të Parisit të vjetër në fund të shekullit 19-të dhe fillim të shekullit 20-të. Ai njihet si pioneri i fotografisë dokumentuese moderne. Atget krijoi një arkivë të pasur prej 5,000 negativash dhe 10,000 printimesh duke punuar në disa seri fotografike, si shtëpitë dhe rrugët, profesionet, parqet, vitrinat dhe artifakte të ndryshme.
Julius Shulman është një ndër fotografët më të njohur të arkitekturës amerikane të mesit të shekullit të 20-të. Atij i njihet merita që përcaktoi mënyren sesi shohim Modernizmin në Arkitekturë. Shulman fotografoi arkitekturën e re që po lindte pas luftës së dytë botërore në Kaliforninë e Jugut, veçanërisht në metropolin e Los Angelesit me të gjitha ndryshimet e tij.
Candida Höfer është një fotografe gjermane, e njohur si një ndër figurat më të njohura të fotografisë kontemporane të arkitekturës. Subjektet e saj janë interieret e institucioneve të rëndësishme publike në mungesë të prezencës humane; muzeume pa vizitorë, bibloteka pa lexues, salla koncertesh dhe kisha të boshatisura.
Henri Cartier-Bresson është një fotograf francez, një ndër figurat më me influencë të shekullit të 20-të. Ai konsiderohet si pioner i fotografisë spontane të rrugës (candid street photography), babai i fotoreportazhit modern, i cili solli një estetikë dhe praktikë të re, duke bërë që fotografia e reportazhit të pranohej si një formë arti. Emri i tij asociohet me aparatin e dorës Leica 35mm dhe me konceptin e “momentit deçiziv”.
Walker Evans është fotografi amerikan që ka influencuar më shumë se kushdo tjetër fotografinë moderne dokumentuese të shekullit të 20-të. Me natyrën e tij antikonformiste, ai refuzoi pikëpamjen piktorialiste të fotografisë artistike mbizotëruese të kohës, dhe ndërtoi një koncept të ri artistik bazuar në përshkrimin e fakteve të zakonshme në mënyrë poetike dhe të detajuar. Subjektet e tij fotografike ishin ndërtesat, skenat e rrugës, reklamat, vitrinat e dyqanëve, kalimtarët, kultura e automobilit, dhe kryesorja përshkrimi i jetës së amerikanëve gjatë Periudhës së Depresionit, që përbëjnë memorien kolektive të Amerikës.
W. Eugene Smith është një fotograf amerikan, i cili njihet si babai i foto esesë në editorialin amerikan të viteve ‘40-’50. Ai krijoi modelin dhe standartet e ndjekura për një kohë të gjatë. Eugene Smith punoi për disa revista të kohës si: Newsweek, Life, dhe për agjensinë Magnum si freelancer.
Berenice Abbott është një fotografe amerikane e njohur për dokumentimin e arkitekturës dhe jetës metropolitane të New Yorkut me të gjitha kontrastet e tij, në vitet ’30 të depresionit te madh. Ajo fotografoi me kamera 8x10 vendet kryesore të New Yorkut me arkitekturën e re që po lindte, por edhe vendet që po zhdukeshin nga zhvillimi.
Gabriele Basilico është një fotograf italian, i njohur për fotografitë e peisazhit urban. Ai është një ndër figurat më të njohura të fotografisë kontemporane evropiane dhe ndërkombëtare. I diplomuar si Arkitekt në Universitetin Politeknik të Milanos në 1973, ai ja kushtoi karrierën e tij fotografimit të peisazheve urbane dhe metropoleve që transformohen nga një shoqëri industriale në post-industriale.
Fotografia Kontemporane
Zonat e mbrojtura në Shqipëri përfaqësojnë territore me vlera të rëndësishme natyrore, ekologjike, ekonomike dhe kulturore, ruajtja dhe menaxhimi i qëndrueshëm i të cilave është thelbësor për sigurimin e një zhvillimi afatgjatë. Këto territore përfshijnë një larmi ekosistemesh, nga zonat malore dhe pyjet deri te ligatinat, lumenjtë, liqenet dhe hapësirat bregdetare.
Olson Lamaj është artist vizual dhe fotograf me bazë në Tiranë. Ai ka studiuar Pikturë në Akademinë e Arteve të Bukura në Firence dhe ka përfunduar studimet Master në Fotografi Artistike në Akademinë Brera të Milanos. Praktika e tij artistike eksploron marrëdhënien mes imazhit, ideologjisë dhe kujtesës kolektive, duke u përqendruar në mënyrën se si sistemet politike, sociale dhe kulturore ndërtojnë identitete dhe forma të përfaqësimit…
Thomas Krempke është një fotograf zviceran, puna e të cilit lëviz midis vëzhgimit urban dhe interpretimit poetik. Projekti i tij i fundit në Shqipëri, ENDERR, pasqyron këtë qasje - duke kapur fragmente të jetës urbane, arkitekturës dhe transformimit përmes një lente që ndihet njëkohësisht e saktë dhe e pakapshme. Në këtë bisedë, flasim me të rreth praktikës së tij, përvojës së tij në Shqipëri dhe se si fotografia mund të formësojë mënyrën se si i kuptojmë qytetet.
Ka vende që duket se ekzistojnë në një ritëm të ndryshëm kohor - ku e kaluara nuk qëndron si kujtim, por si një prani e gjallë. Për fotografin dhe studiuesin Wandrille Potez, Lugina e Drinos në Shqipëri është një vend i tillë. E fshehur midis maleve dhe grykave, lugina strehon një konstelacion kishash dhe manastiresh post-bizantine, shumë prej të cilave pak të njohura, disa pothuajse të harruara. Duke u endur nëpër shtigjet e saj me një aparat fotografik në dorë, Potez hyn në hapësira ku historia dhe njerëzimi bashkohen në heshtje, duke kapur fragmente të një bote aq të brishtë sa edhe të jashtëzakonshme.
Kioska është projekti i fundit i fotografit austriak Robert Pichler, i prezantuar në Tiranë në formën e librit fotografik Kioska, arkitektura e përkohshme dhe botët e gjalla sociale në bregdetin shqiptar botuar nga Bahoe Books, Wien 2025, në gjuhën gjermane, shqip dhe anglisht.
Leonard Qylafi (l. 1980) është një artist pamor shqiptar i cili eksploron disa mediume si fotografinë, pikturën, videon dhe muzikën, ku një vend të caktuar zë Fotografia e Qytetit dhe e Arkitekturës së saj. Projektet në Fotografi dhe Video që reflektojnë mbi transformimin e hapësirave urbane janë (real) ESTATE, Estate, Whispers & Shadows, Solo Show.
Nick St.Oegger është një fotograf dokumentues, i cili eksploron marrëdhënien midis njerëzve dhe vendeve. Një amerikan i qetë, siç e quan veten në mediat e tij sociale, ai ka punuar në Ballkanin Perëndimor që nga viti 2013. Në Shqipëri, ai ka disa projekte fotografike për çështje të ndjeshme për publikun shqiptar, siç është ndërtimi i hidrocentraleve në lumenjtë e rajonit të njohur si "Zemra Blu e Evropës" dhe ndikimin që këto kanë në biodiversitetin dhe kulturën unike të banorëve. Një intervistë e Nick St.Oegger për TatìSpace.
Fotografët e Rinj Emergjent
Prej më shumë se një dekade si planifikues urban, kam mësuar se qyteti është më shumë se hapësirë e ndërtuar, produkt i njeriut krijues. Ai është njëherësh vendi ku njeriu formohet, ndërton marrëdhënien shoqërore dhe mëson të bëhet krijues ose jo. Për gati dy shekuj, hapësira urbane ka qenë jo vetëm vendi ku është zhvilluar qytetari modern, por edhe mjedisi që ka ndikuar në mënyrën se si ai e kupton botën dhe veten si qenie shoqërore.
“Revolucioni i Flamingove” sfidoi një nga bindjet më të përhapura në shoqërinë shqiptare: atë se shqiptarët nuk bashkohen dhe nuk e ngrenë zërin për të drejtat e tyre. Ajo që nisi si një protestë për mbrojtjen e Zonës së Mbrojtur të Zvërnecit u shndërrua shumë shpejt në një lëvizje paqësore qytetare, ku mijëra njerëz, që prej 31 majit 2026, dalin çdo ditë në shesh dhe marshojnë së bashku.
Në rubrikën ‘Fotografët Shqiptar Emergjent’ në fushën e arkitekturës dhe urbanistikës, sjellim fotografin e ri kosovar Meti Spahiu. Meti është diplomuar si arkitekt në Fakultetin Teknik të Vienës TU WIEN dhe prej disa vitesh jeton dhe punon në Vjenë.
Rozafa Shpuza është njëherësh poete dhe fotografe, risi që krijon një ndërthlidhje unike midis dy arteve. Ajo lëvron zhanrin e poezisë në dialektin gegë, por ajo është gjithashtu produktive në fushën e fotografisë, kryesisht në zhanrin e fotografisë urbane dhe të rrugës. Fotografitë e saj më së shumti janë shkrepur në rrugët e qytetit të saj të lindjes, Shkodër.
Meti Spahiu është një arkitekt i sapodiplomuar në Fakultetin Teknik të Vjenës (TU WIEN ), i cili ndjek pasionin e Fotografisë së Arkitekturës. Subjekti i fotografisë së tij janë ndërtesat e reja rezidenciale dhe komerciale në qytetin e Vjenës dhe qytete të tjera të Europës. Fotografitë e tij bardhë e zi shprehin vertikalitetin dhe horizontalitetin në arkitekturë, duke përforcuar anën estetike të objektit.
Zonat e mbrojtura në Shqipëri përfaqësojnë territore me vlera të rëndësishme natyrore, ekologjike, ekonomike dhe kulturore, ruajtja dhe menaxhimi i qëndrueshëm i të cilave është thelbësor për sigurimin e një zhvillimi afatgjatë. Këto territore përfshijnë një larmi ekosistemesh, nga zonat malore dhe pyjet deri te ligatinat, lumenjtë, liqenet dhe hapësirat bregdetare.